OPS là gì?
OPS (viết tắt của từ Operations) dịch sang tiếng Việt có nghĩa là Vận hành hoặc Hiện trường. Trong ngành Logistics và Xuất nhập khẩu, bộ phận OPS chịu trách nhiệm trực tiếp tại các địa điểm thực tế như cửa khẩu, cảng biển, sân bay, kho bãi hoặc Chi cục Hải Quan để thực hiện các bước thủ tục cần thiết cho việc thông quan và luân chuyển hàng hóa.
Nói một cách dễ hiểu, khi một lô hàng cần xuất đi hoặc nhập về, nhân viên OPS sẽ là người trực tiếp cầm bộ hồ sơ đến gặp Hải Quan, kiểm tra thực tế hàng hóa, giám sát quá trình đóng hàng vào container hoặc dỡ hàng từ xe/tàu xuống. Nếu không có OPS, quy trình vận chuyển hàng hóa sẽ chỉ dừng lại ở mặt lý thuyết và không thể "về đích" đúng hạn được.
OPS trong các công ty Logistics thường được chia thành các mảng nhỏ:
- OPS Hải Quan: Chuyên làm thủ tục thông quan tại Chi cục
- OPS Kho bãi: Giám sát việc nhập xuất hàng, kiểm đếm tại kho bãi
- OPS Hiện trường: Điều phối xe tải, lấy lệnh giao hàng (D/O), cược vỏ container,...
Những yêu cầu đối với vị trí nhân viên hiện trường OPS
Để trở thành một nhân viên OPS Logistics chuyên nghiệp trong năm 2026, bạn không chỉ cần "sức dài vai rộng" mà còn phải hội tụ các yếu tố chuyên môn và kỹ năng xử lý tình huống cực kỳ linh hoạt. Cụ thể:
Kiến thức chuyên môn
Đây là nền tảng bắt buộc. Một nhân viên OPS giỏi phải am hiểu tường tận:
- Incoterms (phiên bản mới nhất): Hiểu rõ trách nhiệm và điểm chuyển giao rủi ro giữa người mua và người bán
- Quy trình thông quan: Nắm chắc các bước khai báo trên Hệ thống VNACCS/VCIS, cách truyền tờ khai và xử lý các luồng (Xanh, Vàng & Đỏ)
- Kiến thức về hàng hóa: Phân biệt được các loại container, cách chằng buộc hàng hóa (Lashing) an toàn và đặc biệt là mã HS code để đối chiếu với hồ sơ
- Chứng từ vận tải: Biết cách kiểm tra vận đơn (Bill of Lading), Commercial Invoice, Packing List,... để phát hiện sai sót ngay tại chỗ trước khi trình lên Hải Quan
Kỹ năng giao tiếp tốt
Công việc của OPS là làm việc với con người. Bạn sẽ phải tiếp xúc với rất nhiều đối tượng: cán bộ Hải Quan, tài xế xe tải, công nhân bốc xếp, nhân viên hãng tàu,...
- Với Hải Quan: Cần thái độ chuyên nghiệp, khéo léo nhưng vẫn phải quyết đoán
- Với tài xế: Cần sự cứng rắn để điều phối đúng thời gian, tránh việc xe bỏ chuyến hoặc chậm trễ. Khả năng giao tiếp tốt giúp quy trình điều phối vận chuyển diễn ra suôn sẻ, giảm thiểu tối đa những xung đột không đáng có
Kỹ năng giải quyết vấn đề
Logistics là ngành của những "sự cố bất ngờ". Hàng thiếu, hàng hư hỏng, xe hỏng dọc đường, hệ thống Hải Quan bị lỗi,... tất cả đều đổ lên đầu OPS. Một nhân viên vận hành Logistics xuất sắc sẽ là người giữ được cái đầu lạnh để:
- Phân tích nguyên nhân sự cố ngay tại hiện trường
- Đưa ra phương án xử lý nhanh nhất (ví dụ: xin sửa tờ khai, điều xe thay thế,...)
- Báo cáo kịp thời về văn phòng để phối hợp cùng với khách hàng xử lý
Tinh thần, trách nhiệm cao
Nghề OPS gắn liền với trách nhiệm bảo vệ hàng hóa và uy tín của công ty. Sai sót của OPS có thể dẫn đến việc chậm tàu, phát sinh phí lưu kho bãi (DEM/DET),... Trách nhiệm của bộ phận OPS là phải kiểm soát từng chi tiết nhỏ: số Seal có khớp không, hàng có bị ướt hay hỏng hóc không, lái xe có ký biên bản bàn giao không,... Sự tận tâm này chính là "chất keo" giúp gắn kết chuỗi cung ứng.
Sức khỏe thật tốt
Đây là yêu cầu đặc thù của nghề "hiện trường". Nhân viên OPS thường xuyên phải làm việc ngoài trời, bất kể nắng gắt hay mưa dông tại các cửa khẩu hay cảng biển đầy bụi bặm. Đôi khi, để kịp chuyến, bạn phải làm việc xuyên đêm hoặc di chuyển liên tục giữa các Chi cục Hải Quan, các cửa khẩu khác nhau. Nếu không có một nền tảng thể lực tốt, bạn rất khó để trụ vững với nghề này lâu dài.
Mức lương của nhân viên OPS cao không?
Năm 2026, mức lương của nhân viên OPS tại Việt Nam đã có sự cải thiện đáng kể do nhu cầu tuyển dụng nhân sự chất lượng cao tăng mạnh.
- Nhân viên mới (Fresher): Dao động từ 8 - 12 triệu VNĐ/tháng. Đây là giai đoạn học việc và làm các nhiệm vụ đơn giản tại cảng
- Nhân viên có kinh nghiệm (2 - 4 năm): Mức lương từ 15 - 20 triệu VNĐ/tháng. Lúc này bạn đã có thể tự mình xử lý các lô hàng khó, hàng dự án (Project Cargo) hoặc hàng siêu trường siêu trọng (OOG)
- Trưởng nhóm/Quản lý vận hành (OPS Manager): Mức lương có thể lên tới 30 - 50 triệu VNĐ/tháng tùy thuộc quy mô công ty
*Lưu ý: Thu nhập của OPS thường không chỉ có lương cứng mà còn đi kèm các khoản phụ cấp hiện trường, tiền làm thêm giờ (OT) và thưởng theo hiệu quả xử lý đơn hàng. Nếu bạn làm tốt, thu nhập thực tế có thể cao hơn rất nhiều.
Nên đăng ký học OPS tại đâu?
Để theo đuổi lộ trình nghề nghiệp OPS, bạn có thể lựa chọn các hình thức đào tạo sau:
- Hệ đại học/cao đẳng: Đăng ký các ngành Logistics, Kinh tế đối ngoại, Quản trị chuỗi cung ứng tại các trường như Ngoại thương, Giao thông vận tải, Kinh tế TP. Hồ Chí Minh,...
- Các trung tâm đào tạo thực tế: Nếu bạn muốn rút ngắn thời gian, hãy chọn các khóa học nghiệp vụ OPS ngắn hạn. Tại đây, bạn sẽ được hướng dẫn trực tiếp cách cầm bộ hồ sơ đi làm Hải Quan thực tế
- Học từ thực tế: Nhiều người bắt đầu từ vị trí phụ tá hiện trường tại các công ty vận tải hoặc Forwarder. Đây được xem là cách học nhanh nhất vì bạn được trực tiếp va chạm với các tình huống thật tại cửa khẩu/cảng
Kết luận
Nghề OPS thực sự không dành cho những người thích sự nhàn rỗi trong văn phòng máy lạnh. Đây là nghề của sự chuyển động, của bản lĩnh và sự linh hoạt. Mặc dù áp lực công việc cao, nhưng nghề OPS sẽ mang lại cho bạn những kiến thức thực chiến mà không trường lớp nào dạy được, cùng với đó là một mức thu nhập xứng đáng với công sức bỏ ra.
Nếu bạn là một người yêu thích sự xê dịch và muốn đóng đóng vai trò then chốt trong dòng chảy giao thương kinh tế, hãy bắt đầu hành trình trở thành một nhân viên OPS ngay hôm nay!
>>> Đọc thêm: Lưu ca xe là gì? Hướng dẫn chi tiết cách tính phí lưu ca
Những thắc mắc liên quan
1. Con gái có làm được nhân viên hiện trường OPS không?
Trả lời: Hoàn toàn có thể. Hiện nay có rất nhiều bạn nữ làm OPS tại các sân bay hoặc Chi cục Hải Quan văn phòng. Tuy nhiên, nếu muốn làm OPS tại cửa khẩu, cảng biển hoặc kho bãi, các bạn cần phải chuẩn bị tinh thần về sức khỏe và sự vất vả hơn so với nam giới.
2. Nhân viên OPS có cần giỏi tiếng Anh không?
Trả lời: Tiếng Anh đọc hiểu là bắt buộc để bạn kiểm tra các loại chứng từ quốc tế như Bill of Lading, Invoice,... Tuy nhiên, kỹ năng giao tiếp tiếng Anh lại không quá khắt khe, chủ yếu bạn cần giao tiếp tốt bằng tiếng Việt với các đối tác tại hiện trường.
3. Sự khác nhau giữa OPS và Chứng từ (Docs) là gì?
Trả lời: Docs làm việc trên máy tính, chuẩn bị hồ sơ, bill, tờ khai,... Còn OPS sẽ cầm bộ hồ sơ đó ra hiện trường để "thực thi" việc thông quan và giao nhận hàng hóa. Hai bộ phận này buộc phải phối hợp cực kỳ chặt chẽ với nhau.
4. Lỗi OPS thường gặp nhất là gì?
Trả lời: Lỗi phổ biến nhất chính là kiểm tra thiếu thông tin trên chứng từ dẫn đến việc bị Hải Quan bác bỏ hồ sơ hoặc quên không kiểm tra tình trạng vỏ container khiến chủ hàng phải đền bù chi phí sửa chữa sau này.
5. Tương lai của nghề OPS có bị AI thay thế không?
Trả lời: Công nghệ có thể hỗ trợ khai báo tự động, nhưng việc kiểm hóa thực tế, xử lý các sự cố phát sinh tại hiện trường và giao tiếp với con người vẫn cần sự hiện diện của nhân viên OPS. AI chỉ giúp OPS làm việc nhàn hơn chứ không thể thay thế hoàn toàn.
