Tổng quan về nhu cầu vận chuyển hàng nông sản hiện nay
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự bùng nổ của thương mại điện tử, ngành Logistics nông sản đang chứng kiến những bước chuyển mình mạnh mẽ.
Vai trò của Logistics trong chuỗi cung ứng nông sản
Logistics đóng vai trò là "mạch máu" nối liền sản xuất và tiêu dùng. Một hệ thống dịch vụ vận chuyển hàng nông sản hiệu quả sẽ giúp:
- Giảm tỷ lệ hao hụt, hư hỏng sau thu hoạch (hiện nay tại Việt Nam, con số này vẫn còn khá cao, khoảng 20 - 30%)
- Bảo đảm giá trị dinh dưỡng và hình thức bên ngoài của sản phẩm
- Tối ưu hóa chi phí vận chuyển hàng nông sản, từ đó tăng sức cạnh tranh cho nông sản Việt
Thách thức khi vận chuyển nông sản tươi sống, nông sản xuất khẩu
Khác với hàng công nghiệp, nông sản lại là mặt hàng "nhạy cảm". Những đơn vị vận chuyển nông sản uy tín thường phải đối mặt với:
- Tính mùa vụ: Nhu cầu vận tải tăng đột biến vào mùa thu hoạch gây áp lực lên hạ tầng
- Đặc tính dễ hư hỏng: Nông sản tươi sống cần kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm gắt gao
- Tiêu chuẩn khắt khe: Vận chuyển nông sản xuất khẩu đòi hỏi tuân thủ các quy định về kiểm dịch thực vật, tiêu chuẩn GlobalGAP, EuroGAP,...
Xu hướng vận chuyển nông sản Bắc - Nam và quốc tế
Hiện nay, tuyến vận chuyển nông sản Bắc - Nam là hành lang giao thương trọng yếu, kết nối vựa trái cây miền Tây với thị trường miền Bắc. Bên cạnh đó, xu hướng xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường khó tính ngày càng tăng, đòi hỏi sự chuyên nghiệp hóa trong khâu vận tải.
Những hình thức vận chuyển nông sản phổ biến
Tùy vào loại hàng hóa, khoảng cách và ngân sách, các doanh nghiệp có thể lựa chọn các hình thức vận tải nông sản sau đây:
- Vận chuyển đường bộ: Đây là phương thức phổ biến nhất nhờ vào tính linh hoạt. Các dòng xe tải lạnh, xe container lạnh giúp kết nối trực tiếp từ vùng nguyên liệu đến kho bãi hoặc cửa khẩu
- Vận chuyển đường sắt: Phù hợp cho việc vận chuyển nông sản số lượng lớn trên tuyến Bắc - Nam, với chi phí ổn định và thời gian khá chính xác
- Vận chuyển đường biển: Lựa chọn hàng đầu cho hình thức vận chuyển nông sản xuất khẩu quốc tế (đi Mỹ, EU, Nhật Bản,...) bằng container lạnh (Reefer)
- Vận chuyển đường hàng không: Dành riêng cho các loại nông sản cao cấp, có giá trị cao và thời gian sử dụng cực ngắn như: hoa tươi, trái cây đặc sản,... đi thị trường xa
Phân loại nông sản trong vận chuyển Logistics
Để có phương án bảo quản nông sản khi vận chuyển tối ưu, ngành logistics chia nông sản thành 3 nhóm chính:
Nông sản tươi sống
Bao gồm rau củ, trái cây, hoa tươi,... Đây chính là nhóm hàng khó vận chuyển nhất. Dịch vụ vận tải nông sản lạnh là yêu cầu bắt buộc để duy trì trạng thái "ngủ đông" của thực phẩm, ngăn chặn sự xâm nhập của vi khuẩn và nấm mốc.
Nông sản khô
Gồm lúa gạo, cà phê, tiêu, điều, đậu hạt,... Nhóm này tuy không yêu cầu xe lạnh nhưng vẫn cần bảo đảm vận chuyển an toàn trong môi trường khô ráo, tránh ẩm mốc và côn trùng xâm nhập.
Nông sản chế biến
Bao gồm nước ép, đồ đóng hộp, trái cây sấy,... Loại này thường đã có bao bì bảo vệ tốt hơn nhưng vẫn cần lưu ý về nhiệt độ môi trường để không làm biến chất sản phẩm bên trong.
Quy trình vận chuyển nông sản trong nước và liên tỉnh
Một quy trình vận chuyển nông sản trong nước/đi tỉnh chuyên nghiệp thường bao gồm các bước sau:
- Bước 1 - Tiếp nhận và phân loại: Kiểm tra tình trạng hàng hóa, độ chín và quy cách đóng gói sản phẩm
- Bước 2 - Đóng gói chuyên dụng: Sử dụng thùng xốp có lỗ thoáng khí, màng bọc hoặc pallet gỗ (tùy loại)
- Bước 3 - Sắp xếp lên phương tiện: Bảo đảm luồng khí lạnh (nếu có) lưu thông đều khắp xe. Không xếp hàng quá cao gây dập nát sản phẩm ở lớp dưới
- Bước 4 - Giám sát hành trình: Theo dõi nhiệt độ suốt tuyến vận chuyển nông sản Bắc - Nam qua hệ thống định vị GPS và cảm biến nhiệt
- Bước 5 - Giao hàng và kiểm nhận: Bàn giao hàng hóa tại kho đích hoặc các đại lý phân phối
Quy trình vận chuyển nông sản xuất khẩu & quốc tế
Vận chuyển nông sản xuất khẩu lại phức tạp hơn nhiều, do liên quan đến quy định pháp lý quốc tế:
- Kiểm tra tiêu chuẩn nước nhập khẩu: Mỗi quốc gia (Trung Quốc, EU, Mỹ, Úc,...) đều có những quy định riêng về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và mã số vùng trồng
- Đăng ký Kiểm dịch thực vật (Phytosanitary): Đây là bước bắt buộc để chứng minh hàng hóa sạch sâu bệnh
- Làm thủ tục Hải Quan: Bạn cần chuẩn bị bộ chứng từ gồm Commercial Invoice, Packing List, Bill of Lading, C/O (giấy Chứng nhận xuất xứ),...
- Lựa chọn phương thức vận tải: Thường là đường bộ, đường biển hoặc đường hàng không
- Vận chuyển nội địa ra cửa khẩu/cảng biển/sân bay: Sử dụng các loại xe tải, xe container, xe đông lạnh chuyên dụng
Các thị trường xuất khẩu nông sản phổ biến
Việt Nam đang mở rộng cửa cho nông sản vươn tầm thế giới:
- Vận chuyển nông sản đi Trung Quốc: Thị trường lớn nhất, ưu tiên các mặt hàng như thanh long, sầu riêng, mít. Hiện nay xu hướng chuyển từ tiểu ngạch sang chính ngạch đang rất mạnh mẽ
- Vận chuyển nông sản sang Lào & Campuchia: Chủ yếu qua đường bộ với các mặt hàng rau củ quả tiêu dùng hàng ngày
- Vận chuyển nông sản xuất khẩu sang EU & Mỹ: Yêu cầu cực cao về tiêu chuẩn vận chuyển nông sản và công nghệ bảo quản
Chi phí & thời gian vận chuyển hàng nông sản
Giá cước vận chuyển nông sản thường không cố định mà phụ thuộc phần lớn vào:
- Loại hàng: Hàng lạnh luôn cao hơn so với hàng khô, hàng đã qua chế biến
- Khoảng cách: Vận chuyển nông sản đi tỉnh gần hay xuyên Việt
- Trọng lượng/Thể tích: Vận chuyển nông sản số lượng lớn thường có chiết khấu tốt hơn so với hàng nhỏ lẻ
- Giá nhiên liệu và phí cầu đường: Đây là yếu tố quan trọng liên quan đến giá cước vận tải
*Bảng tham khảo yếu tố ảnh hưởng đến báo giá:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Vì sao nên chọn những đơn vị vận chuyển nông sản uy tín?
Việc thuê một công ty vận chuyển nông sản chuyên nghiệp sẽ mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp của bạn, bao gồm:
- Hệ thống xe chuyên dụng: Có đầy đủ xe tải lạnh từ 1 tấn đến container 40 feet đạt tiêu chuẩn
- Kinh nghiệm vận chuyển nông sản: Tài xế và nhân viên kho hiểu rõ đặc tính của từng loại trái cây, rau củ để có thể xử lý tình huống phát sinh
- Cam kết bảo hiểm hàng hóa: Bảo đảm quyền lợi cho chủ hàng nếu xảy ra sự cố hư hỏng, mất mát do lỗi vận chuyển
- Dịch vụ vận chuyển nông sản trọn gói: Hỗ trợ từ A - Z từ khâu đóng gói, lưu kho đến phân phối cuối cùng
Kết luận
Có thể thấy, việc sử dụng dịch vụ vận chuyển hàng nông sản là mắt xích quan trọng bậc nhất để nâng tầm giá trị nông sản Việt. Hiểu rõ quy trình, lựa chọn đúng hình thức vận tải và hợp tác với những đơn vị vận chuyển nông sản uy tín sẽ giúp các doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro, tối ưu lợi nhuận và mở rộng thị trường bền vững. Liên hệ ngay cho Logistics CMCN nếu bạn đang tìm kiếm một giải pháp vận chuyển tối ưu cho hàng nông sản của mình.
>>> Đọc thêm: Danh mục các phương tiện vận tải đường bộ phổ biến
Các thắc mắc phổ biến
1. Vận chuyển nông sản cần lưu ý những gì?
Trả lời: Bạn cần đặc biệt lưu ý đến "nguyên tắc thông gió" và "tương thích mặt hàng". Không nên xếp các loại nông sản tỏa ra nhiều khí Ethylene (như chuối, cà chua chín,...) chung với các loại nhạy cảm với khí này (như rau xanh) vì sẽ làm chúng nhanh héo. Ngoài ra, việc kiểm soát độ ẩm để tránh nấm mốc cũng là điều kiện tiên quyết.
2. Cách bảo quản nông sản khi vận chuyển?
Trả lời: Bạn có thể note lại một số cách bảo quản hàng nông sản sau khi vận chuyển như sau:
- Sử dụng chuỗi cung ứng lạnh (Cold Chain): Duy trì nhiệt độ ổn định từ kho lạnh sang xe lạnh
- Đóng gói: Sử dụng bao bì có đục lỗ, giấy tẩm hóa chất bảo quản thực phẩm được phép hoặc màng bọc sinh học
- Sắp xếp: Tạo những khoảng trống giữa các kiện hàng để khí lạnh được lưu thông đều
3. Thời gian vận chuyển nông sản khoảng bao lâu?
Trả lời: Thời gian vận chuyển trung bình được tính cụ thể như sau:
- Nội tỉnh/Liên tỉnh gần: Trong vòng 6 - 12 giờ
- Bắc - Nam đường bộ: Từ 48 - 72 giờ
- Xuất khẩu sang Trung Quốc (đường bộ): 2 - 5 ngày (tùy thuộc vào tình hình thông quan)
- Xuất khẩu đi Mỹ/EU (đường biển): 20 - 45 ngày (yêu cầu công nghệ bảo quản hiện đại)
